Evrenin En Gizemli Gök Cismi – Kara Delik Çeşitleri

karadelik

Kara delik görünmez derecede karanlık olan, hiçbir şeyin (Işığın bile) kaçamadığı devasa boyutlarda bir gök cismidir. Bu yazımda kara delikler nedir ve türleri nelerdir sorularını cevaplayacağız.

Bakmadan Geçme!  Yıldızlararası Seyahat Eden Gemi Voyager 1

Karadelikler birden fazla türü olan ve etrafındaki maddelere çekim kuvveti uygulayan bir gök cismidir. Çıplak gözle görmemiz mümkün değildir, sadece sıcaklıktan yayılan x ışınları ve ışığın hareketinden bir kara delik olduğunu anlayabiliriz.
Hiçbir cisim kara delikten kaçamaz ancak bir kara deliğin yörüngesine girerseniz içine çekilmeyebilirsiniz. Bunun birden fazla sebebi vardır, örneğin bir karadeliğin yörügesine güzel bir planlamayla giriş yaparsanız yörüngede dönebilecek ve olay ufkuna mesafenizi korudukça girmeyeceksiniz. Kurtulmanız için ise imkansız şeyler başarmanız gerekiyor 🙂
Ama şunu da unutmamak lazım, kara delik uzayı ve zamanı büker. Bunu daha basit anlatacak olursam kara deliğin etrafında geçirdiğiniz 10 dakikalık süre zarfında Dünya’da yüzlerce yıl geçmiş olabilir. Bilim kurgu filmi gibi değil mi? Ama bu gerçek. Hatta kara delik olayını ve ışığın gücünü daha iyi anlamanız için Interstellar(Yıldızlararası) filmini izlemenizi kesinlikle tavsiye ederim.

Biz bir kara deliğe çekiliyor muyuz?

Bu sorunun cevabı hem evet hem hayır. Bu çok uzun bir süreç. Galaksimizin merkezinde devasa bir kara delik ve etrafında da bir çok küçük kara delikler bulunuyor. Ama bize binlerce ışık yılı uzakta olduğu için sonumuz kara delikler yüzünden gelmeyecek.

Kara Delik Türleri

Kara delikler hakkında az bir bilgi edindiğimize göre artık türlerine bakabiliriz.

Yıldızsal Kara Delikler

Basitçe anlatacak olursak, yıldızların ömrü bittikten sonra büyük bir patlama yaşayarak çekirdeğine kadar küçülür ve nötrön yıldızı haline gelirler ancak büyük boyutlu yıldızlar (Güneş’in 2-3 katı ve daha büyükleri) nötron yıldızı olarak kalamazlar ve kara delik haline gelirler. Boyutları ilk başta güneşin 10-15 katı daha büyük olurlar ama içine maddeleri çektikçe daha büyük ve daha güçlü hale gelirler.

süpernova

Dev Kara Delikler

Devasa boyuttaki bu kara delikler Samanyolu’nun merkezinde de olduğu gibi galaksi merkezlerinde bulunurlar. Çapları ışık yıllarıyla ölçülür. Galaksilerin çekirdekleri de diyebiliriz. Evrenin ve galaksilerin oluştuğu ilk zamanlarda oluştuğu düşünülmektedir.

samanyolu

Orta Kara Delikler

Bu tür yakın zamanda keşfedildiği için hakkında pek fazla bir şey bilmiyoruz. Galaksi merkezlerinde bulunmuyorlar ancak yıldızsal kara delikte değiller. Bu yüzden orta kara delikler ismini aldılar.

kara delik animasyon

Kuantum Kara Delikler

Bu türün var olup var olmadığı halen tamamen açıklığa kavuşmamıştır. Mikro boyutlarda olduğu düşünülen bu kara delik evrenin ilk oluştuğu zamanlarda ortaya çıktığı düşünülmektedir. Her yerde bulunan bu kara delikleri bilim insanları kendilerinin de oluşturabileceğini söylemektedir.

kara delik

Bu yazımda basitçe kara delikler nedir ve türleri nelerdir sorularına cevap verdim. Daha detaylı bir araştırma için yabancı astronomi sayfalarını incelemenizi tavsiye ederim.
Eksik veya hatalı bir bilgi görmeniz durumda yorumlardan belirtebilirsiniz. Bilimle kalın!

Önceki İçerikEn İyi 10 TRAP Parçası
Sonraki İçerikGezegenleri Çıplak Gözle Görebilir Miyiz?
Cihat Cebeci
Merhaba, ben Cihat! Memleketim Aydın/Nazilli. Dokuz Eylül Üniversitesi Yönetim Bilişim Sistemleri bölümünde okuyorum. Küçük yaşlarımdan beri bilgisayara ve teknolojiye meraklıyım ve ilgiliyim. Bildiklerimi ve öğrendiklerimi paylaşmak amacıyla Mazeretsiz'de yöneticilik ve yazarlık yapıyorum.

CEVAP VER